โครงการธนาคารโค-กระบือเพื่อเกษตร ตามพระราชดำริ(ธคก.) เป็นโครงการในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้มีพระราชดำริให้จัดตั้งขึ้น ตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2522 เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรให้มีโค – กระบือ ไว้ใช้แรงงาน และเพิ่มผลผลิต
ในวันที่ 21 สิงหาคม 2565 ที่ ศาลาประชาคม หมู่ที่ 15 บ้านม่วง ต.บ้านทุ่ม จ.เมือง จ.ขอนแก่นนางฐิติรัตน์ อุดมวรรธน์ นายกเทศมนตรีเมืองบ้านทุ่ม เป็นประธานเปิดโครงการธนาคารโค-กระบือเพื่อเกษตร ตามพระราชดำริ(ธคก.) ในการรับ-มอบลูกโค 2/2565 ของกลุ่มสมาชิกวิสาหกิจชุมชน ผู้เลี้ยงโค-กระบือ บ้านม่วง โดยมีผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่15 ในฐานะประธานกลุ่มวิสาหกิจ (กลุ่มเลี้ยงโค), รองนายกฯ ,เลขา ,ที่ปรึกษา และสท.เขต1 เทศบาลเมืองบ้านทุ่ม ร่วมพิธีมอบโค และมีสมาชิกวิสาหกิจชุมชน ผู้เลี้ยงโค-กระบือ บ้านม่วง ร่วมรับมอบ
นางฐิติรัตน์ อุดมวรรธน์ นายกเทศมนตรีเมืองบ้านทุ่ม กล่าวว่าโครงการธนาคารโค – กระบือ เพื่อเกษตรกรตามพระราชดำริ (ธคก.) ซึ่งเป็นโครงการในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้มีพระราชดำริให้จัดตั้งขึ้น ตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2522 เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรให้มีโค – กระบือ ไว้ใช้แรงงาน และเพิ่มผลผลิต โดยได้ดำเนินโครงการภายใต้ระเบียบกรมปศุสัตว์ว่าด้วยการดำเนินการโครงการธนาคารโค – กระบือเพื่อเกษตรกร ตามพระราชดำริ พ.ศ. 2556
ปัจจุบัน พื้นที่ ตำบลบ้านทุ่ม อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น มีเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการดังกล่าวฯ สามารถขยายผลส่งมอบโคและกระบือเพศเมีย อายุไม่น้อยกว่า 18 เดือน ให้แก่เกษตรกรรายใหม่ยืมเพื่อการผลิต และเกษตรกรได้ปฏิบัติถูกต้องตามเงื่อนไขในสัญญายืมโค – กระบือ จำนวน 6 ตัว โดยใช้วิธีการจับฉลากหาเกษตรกรผู้โชคดี
ทั้งนี้ เพื่อเป็นการแสดงความรำลึกใน พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จึงได้จัดพิธีมอบกรรมสิทธิ์แม่โคและแม่กระบือ ให้กับเกษตรกรขึ้น ตามระเบียบโครงการ ธคก.
อีกทั้ง ยังช่วยเหลือเกษตรกรให้มีโค – กระบือ ไว้ใช้แรงงานและเพิ่มผลผลิต อันก่อให้เกิดประโยชน์แก่เกษตรกรและประเทศชาติ และจากสภาวการณ์ปัจจุบันที่น้ำมันเชื้อเพลิงและปุยเคมีมีราคาแพง แรงงานและมูลสัตว์ที่ได้จากโค – กระบือ สามารถลดค่าใช้จ่ายให้เกษตรกรและยังช่วยสนองนโยบายเศรษฐกิจพอเพียงตามแนวพระราชดำริ
